Polski James Bond i polska dziewczyna Jamesa Bonda

Niedawno przeczytałem wspomnieniowy artykuł o Jerzym Iwanowie-Szajnowiczu, który ma ulice w wielu greckich miastach i jest w Grecji nazywany polskim Jamesem Bondem. Skojarzyłem to ze słynną Krystyną Skarbek, która miała przelotny romans z Ianem Flemingiem i była pierwowzorem dziewczyny Jamesa Bonda :)

Oto co mówi AI Gemini:

AI Overview

Krystyna Skarbek (znana też jako Christine Granville) była dla Iana Fleminga nie tylko

kochanką, z którą łączył go krótki romans po II wojnie światowej, ale przede wszystkim inspiracją do stworzenia postaci Vesper Lynd, pierwszej "dziewczyny Bonda" w powieści "Casino Royale". Ta polska agentka brytyjskiego wywiadu SOE zafascynowała Fleminga, który pracował w wywiadzie Marynarki Wojennej. 

Oto kluczowe fakty o relacji Krystyny Skarbek i Iana Fleminga:

• Romans: Skarbek poznała Fleminga po wojnie, prawdopodobnie w 1946 roku, gdy oboje pracowali dla brytyjskiego wywiadu, a ich relacja była intensywna, choć krótka.
• Inspiracja dla Vesper Lynd: Fleming, który był pracownikiem wywiadu, wykorzystał jej charyzmę, inteligencję i doświadczenia szpiegowskie do stworzenia postaci podwójnej agentki Vesper Lynd w „Casino Royale”.
• Wpływ na twórczość: Skarbek, nazywana "ulubioną agentką Churchilla", była dla Fleminga uosobieniem kobiety-szpiega, co wpłynęło na sposób, w jaki kreował silne kobiece postacie w swoich książkach. 

Krystyna Skarbek była jedną z najbardziej utalentowanych agentek aliantów podczas II wojny światowej, działającą pod kryptonimem „Christine Granville”. 

A poniżej porównanie tych dwóch słynnych agentów w służbie Jej Królewskiej Mości przez AI Groka3 :

Porównaj Krystynę Skarbek z Jerzym Szajnowiczem-Iwanowem

Searching the web

30 results

Krystyna Skarbek i Jerzy Iwanow-Szajnowicz to dwie najwybitniejsze polskie postacie polskiego wywiadu i sabotażu podczas II wojny światowej, działające głównie na zlecenie brytyjskich służb specjalnych (SOE / MI6). Obaj są często wymieniani razem jako najsłynniejsi polscy agenci „specjalnego przeznaczenia” tamtego okresu.Oto porównanie w kluczowych kategoriach:

Kategoria

Krystyna Skarbek (Christine Granville)

Jerzy Iwanow-Szajnowicz

Data i miejsce urodzenia

1 maja 1908, Warszawa

14 grudnia 1911, Warszawa

Pochodzenie rodzinne

Hrabiowska rodzina szlachecka (ojciec hrabia) + matka pochodzenia żydowskiego

Ojciec rosyjski pułkownik, matka Polka (później ojczym Grek)

Wykształcenie / przedwojenne życie

Piękność, sportsmenka, narciarka, jeździła konno, znała kilka języków

Wybitny pływak, mistrz Polski i Bałkanów, student dyplomacji (Belgia)

Główne miejsce działania

Polska (1939–1941), potem głównie Francja, Włochy, czasem Bliski Wschód

Głównie Grecja (Saloniki, Ateny, Pireus)

Struktura podległości

SOE (Special Operations Executive), pierwszy kobieta-agent w polu

SOE + współpraca z polskim wywiadem i greckim ruchem oporu (EAM/ELAS)

Najsłynniejsze akcje

• Przerzuty kurierskie przez Tatry (pierwsze mikrofilmy z Polski) • Uratowanie 3 agentów SOE z gestapo w Digne (1944) – szantaż + przekupstwo • Sabotaż kolei, mostów, zrzuty broni

• Zatapianie / uszkadzanie okrętów podwodnych i niszczycieli Kriegsmarine w porcie w Salonikach i Pireusie • Zatruwanie baków samolotów Luftwaffe • Sabotaż lotnisk i składów paliwa

Styl działania

Wywiad + dywersja + negocjacje, duża rola urody, charyzmy i blefu

Fizyczna dywersja bezpośrednia + pływackie akcje pod wodą + wywiad

Pseudonim / legenda

Christine Granville

Agent nr 1 (nadany przez Brytyjczyków), Georgios Ivanof w Grecji

Los po aresztowaniu

Nigdy nie została schwytana na dłużej przez Niemców

Aresztowany w 1942, torturowany, skazany na trzy kary śmierci, rozstrzelany 4 stycznia 1943 w Atenach-Kaisariani

Odznaczenia

• George Medal (GM) • Order Imperium Brytyjskiego (OBE) • Croix de Guerre (Francja) • Virtuti Militari? (sporne)

• Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari (pośmiertnie) • Krzyż Walecznych • W Grecji – bohater narodowy, pomniki, ulice

Śmierć

15 czerwca 1952, Londyn – zamordowana przez obsesyjnego adoratora (Dennis Muldowney)

4 stycznia 1943, Ateny – rozstrzelany przez Niemców (lat 31)

Rozpoznawalność

Bardzo wysoka w Wielkiej Brytanii („ulubiony szpieg Churchilla”) Średnia–wysoka w Polsce

Bardzo wysoka w Grecji (do dziś bohater narodowy) W Polsce raczej niszowa, mimo że był nazywany „polskim Jamesem Bondem”

Najważniejsze podobieństwa

• Obaj Polacy z Warszawy
• Rekrutowani bardzo wcześnie przez Brytyjczyków (jeszcze przed utworzeniem SOE w lipcu 1940)
• Działali samodzielnie lub w bardzo małych grupach – klasyczny model „lone wolf agent”
• Ogromna odwaga + wysoki poziom ryzyka (oba przypadki to absolutna czołówka najskuteczniejszych agentów SOE)
• Obaj zostali uhonorowani najwyższymi brytyjskimi odznaczeniami za odwagę
• Obaj są dziś postrzegani jako postacie legendarne w swoich krajach działania (ona – Francja/Brytania, on – Grecja)

Najważniejsze różnice

• Płeć i wizerunek – ona wykorzystywała urodę i kobiecość jako broń, on siłę fizyczną i umiejętności pływackie
• Charakter misji – ona głównie kurierka + organizatorka + negocjatorka, on klasyczny sabotażysta-dywersant
• Los – ona przeżyła wojnę i zginęła tragicznie w czasach pokoju, on zginął w wieku 31 lat w niemieckiej egzekucji
• Dziedzictwo – Skarbek jest ikoną brytyjskiego SOE i feministyczną bohaterką szpiegowską, Szajnowicz-Iwanow jest przede wszystkim ikoną greckiego oporu antyhitlerowskiego

W skrócie:
Krystyna Skarbek → „najbardziej efektowna polska szpiegini wszech czasów”
Jerzy Iwanow-Szajnowicz → „najbardziej skuteczny polski sabotażysta-marynarz wszech czasów”

Oboje należą do bardzo wąskiego grona Polaków, którzy realnie zmieniali bieg wojny na poziomie operacyjnym – i oboje zapłacili za to ogromną cenę.

x.com